Ý kiến: Việt Nam đang trở thành quốc gia hàng hải châu Á hung hăng nhất sau Trung Quốc

Ngày 05 tháng 10 năm 2017           —

VIETNAM –  Trung Quốc đã gây nhiều tranh chấp chủ quyền biển ở châu Á bằng cách xây dựng các hòn đảo nhân tạo và trong một số trường hợp, thiết lập thêm cơ sở hạ tầng quân sự trên các hòn đảo đó. Để biểu dương quyền lực hơn bất cứ quốc gia khác ở biển Đông, có diện tích trải rộng 3,5 triệu cây số vuông, chính phủ Bắc Kinh đã nhanh chóng cho các tàu tuần tra bờ biển đi vào các vùng kinh tế biển đặc quyền của Brunei, Malaysia, Philippines và Việt Nam. Ở ngoài khơi bờ biển phía đông, Trung Quốc cũng thường xuyên đi thuyền qua vùng biển tranh chấp, được kiểm soát bởi Nhật Bản.

Các nhà hoạt động hô vang những khẩu hiệu chống Trung Quốc trong một cuộc mít tinh tại Hà Nội vào ngày 14 tháng 3 năm 2016 để kỷ niệm một cuộc chiến năm 1988 tại quần đảo Trường Sa, một hành động phản đối hiếm hoi về một vấn đề liên quan đến quan hệ giữa Hà Nội và Bắc Kinh. (HOÀNG ĐÌNH NAM / AFP / Getty Images)

Nhưng chúng ta hãy nhìn qua một nước khác – Việt Nam.

Quốc gia có đường bờ biển dài 3.444 km cho thấy mọi dấu hiệu của sức mạnh hàng hải đang mở rộng đầu tiên ở châu Á sau Trung Quốc.

Đây là bằng chứng:
Năm ngoái, Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế Hoa Kỳ cho biết, Việt Nam đã xây dựng bằng cách tu bổ và bồi lấp 21 hòn đảo nhỏ bé sẳn có trong quần đảo Trường Sa, nhiều hơn bất kỳ đối thủ nào trong khu vực biển Đ̀ông.

Năm nay, Việt Nam đã ký hợp đồng với một chi nhánh ở nước ngoài – công ty dầu mỏ Ấn Độ thuộc sở hữu nhà nước – để thăm dò các nhiên liệu hoá thạch dưới đáy đại dương. Bắc Kinh cũng tuyên bố chủ quyền vùng biển ngoài khơi bờ biển phía đông của Việt Nam, gần như 95% toàn bộ biển Đông là của Trung Quốc, nhưng Việt Nam vẫn không rút lui, vẩn tiếp tục chống đối. Trong bất kỳ trường hợp nào, Ấn Độ là người bạn thân mới của Việt Nam – với lời kêu gọi vào tháng 7 để tăng cường quan hệ đối tác hàng năm.

Các tàu đánh cá của Việt Nam, chiếm một phần lớn trong số 1,72 triệu tàu biển ở biển Đông, đã đi xa hải phận đến vùng biển của các quốc gia khác như Indonesia, Thái Lan … và đã bị các nước nầy đuổi đi, theo các học giả nghiên cứu về tranh chấp hàng hải. Vào tháng trước, 2 ngư dân Việt Nam đã thiệt mạng trong vùng biển chỉ cách 34 cây số từ Philippines, trong một tai nạn liên quan đến một tàu tuần duyên hải của Manila.

■      Tàu tuần duyên Philippines bắn chết ngư dân Việt Nam ở biển Đông

Doanh thu cá xuất khẩu của Việt Nam là 10% cách đây một thập kỷ, Đại học British Columbia cho biết trong một nghiên cứu. Theo ông Lê Hồng Hiệp, Viện Nghiên cứu ISEAS Yusof Ishak ở Singapore, ” Nguồn cá ở Việt Nam đã cạn kiệt, vì vậy họ phải tìm cách tiếp tục kinh doanh. Khi họ tiến xa hơn, họ sẽ dễ dàng đi vào vùng biển của nước khác và họ đánh bắt bất hợp pháp “.

Một ngư dân và cậu con trai đang sửa mái che tàu đánh cá của họ, đậu ở bến cảng Thuận Phước, trước chuyến đi đánh cá kế tiếp vào ngày 30 tháng 8 năm 2016 tại Đà Nẵng, Việt Nam. (Hình ảnh AFP / Getty)

Việt Nam biểu tình khi Đài Loan hiện diện trên Đảo Taiping ̣(Đảo Thái Bình). – hòn đảo lớn nhất trong quần đảo Trường Sa ở Biển Đông – Đài Loan có ít tranh cãi về tranh chấp chủ quyền đảo và thậm chí đã xử dụng các cơ sở trên đảo Taiping để giúp ngư dân Việt Nam gặp khó khăn. Tuy nhiên, Bộ Ngoại giao Việt Nam chính thức phản đối ít nhất một lần vào năm 2016 và một lần nữa vào tháng 3 năm nay, khi Đài Loan đã có một cuộc diễn tập quân sự trực tiếp. Ông Huang Kwei-bo, phó chủ nhiệm của Trường Đại học Quốc gia Chengchi, Đài Loan, cho biết các hoạt động của Đài Loan đã bị Việt Nam lên án là vi phạm chủ quyền của VN. ” Bất cứ khi nào Đài Loan chuyển động , Việt Nam luôn luôn phản đối. Việt Nam khá quyết đoán ”.

Trung Quốc cũng quan tâm đến sự chống đối. Trung Quốc đã xử dụng các biện pháp kinh tế để khuyến khích các quốc gia ở biển Đông cùng hợp tác, nhưng mọi việc vẫn tiếp tục đi ngược lại với Việt Nam. Tháng 6 vừa qua, một giới chức quân sự cao cấp của Trung Quốc đã cắt ngắn chuyến viếng thăm Việt Nam của ông vì chủ nhà đang tìm kiếm dầu ở vùng biển đang tranh chấp và trong tháng 8, bộ trưởng ngoại giao hai nước đã hủy bỏ một cuộc họp – có lẽ là về các tranh chấp hàng hải của họ – bên lề Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á tổ chức.

Bờ biển của Việt Nam có nhiều ý nghĩa. Đất nước của 93 triệu người đang di chuyển về mặt kinh tế, phụ thuộc vào biển. Chủ nghĩa dân tộc cũng đang phát triển và người dân tin rằng chính phủ nên tập trung vào các yêu cầu của mình.

̣( Nguồn: Forbes / by Ralph Jennings )