Ông Mattis đẩy mối quan hệ Mỹ – Việt Nam gần gũi hơn trong bối cảnh căng thẳng với Trung Quốc

Ngày 14 ́tháng10 năm 2018            —-

WASHINGTON DC.   –     Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ, Jim Mattis thực hiện một chuyến đi thứ hai hiếm hoi trong năm nay đến Việt Nam, báo hiệu chính quyền Trump đang cố gắng chống lại sự quyết đoán quân sự của Trung Quốc bằng cách làm ấm lại các quốc gia nhỏ hơn trong khu vực. .

Chuyến viếng thăm bắt đầu hôm thứ Ba cũng cho thấy mối quan hệ Mỹ-Việt đã tiến xa như thế nào từ những năm xáo trộn của Chiến tranh Việt Nam.

FILE - In this Jan. 25, 2018, file photo, U.S. Defense Secretary Jim Mattis and his Vietnamese counterpart Ngo Xuan Lich, left, review an honor guard in Hanoi, Vietnam. By making a rare second trip this year to Vietnam, Mattis is showing how intensively the Trump administration is trying to counter China’s military assertiveness by cozying up to smaller nations in the region who share American wariness about Chinese intentions. The visit beginning Tuesday also shows how far U.S.-Vietnamese relations have advanced since the tumultuous years of the Vietnam War, whose legacy includes a continued search for the remains of U.S. war dead on Vietnamese soil. Photo: Tran Van Minh, AP / Copyright 2018 The Associated Press. All rights reserved.

File photo – Bộ trưởng Quốc phòng Hoa Kỳ Jim Mattis thực hiện một chuyến đi thứ hai hiếm hoi trong năm nay đến Việt Nam, và bộ trưởng quốc phòng Việt Nam Ngô Xuân Lịch, duyệt đoàn quân danh dự tại Hà Nội, Việt Nam.

Ông Mattis, một vị tướng về hưu đã gia nhập Thủy Quân Lục trong thời gian Chiến tại Việt Nam nhưng không phục vụ ở đó, đã đến thăm Hà Nội vào tháng Giêng. Sự viếng thăm của ông có một trùng hợp, chỉ diễn ra vài ngày trước lễ kỷ niệm lần thứ 50 Tết Nguyên Đán của năm 1968. Cái Tết đánh dấu các chiến binh Bắc Việt tấn công một loạt các mục tiêu chính ở miền Nam VN, gây ngạc nhiên cho Washington và nuôi dưỡng tình cảm chống chiến tranh, cuộc tấn công cho thấy là một thất bại về chiến thuật quân sự.

Ba tháng sau chuyến thăm của ông Mattis, một tàu sân bay USS Carl Vinson của Hải quân Hoa Kỳ, đã ghé bến cảng Cam Ranh tại Đà Nẵng. Đây là chuyến thăm đầu tiên tàu sân bay kể từ khi chiến tranh VN chấm dứt và nhắc nhở Trung Quốc, Hoa Kỳ có ý định tăng cường quan hệ đối tác trong khu vực như là một đối tượng chống lại sức mạnh quân sự ngày càng tăng của Trung Quốc.

Biểu hiện sinh động nhất qua sự quyết đoán của Trung Quốc là sự biến đổi các đảo nhỏ và các tính năng khác trong Biển Đông thành các tiền đồn quân sự chiến lược. Chính quyền Trump đã chỉ trích mạnh mẽ Trung Quốc về việc triển khai tên lửa đối không và các loại vũ khí khác trên một số tiền đồn. Vào tháng 6, ông Mattis cho biết, việc đặt các vũ khí này là ” trực tiếp vào mục đích quân sự với đe dọa và ép buộc “.

Lần này Mattis đến thăm thành phố Hồ Chí Minh, thành phố đông dân nhất và là trung tâm kinh tế của Việt Nam được biết đến như Sài Gòn trong thời kỳ trước khi cộng sản chiếm lấy miền Nam tự do dân chủ Cộng hòa vào năm 1975 thành phố được đổi tên thành người đã lãnh đạo phong trào dân tộc Việt Nam.

          Các nhà lãnh đạo Philippines, Việt Nam thảo luận về ranh giới biển đang tranh chấp

Ông Mattis cũng có kế hoạch đến thăm một căn cứ không quân Việt Nam ở Biên Hòa, một trạm không quân chính của quân đội Mỹ trong thời chiến tranh và gặp Bộ trưởng Quốc phòng, Ngô Xuân Lịch.

Chuyến viếng thăm đến giữa sự chuyển tiếp lãnh đạo sau cái chết vào tháng 9 của Tổng thống Việt Nam, Trần Đại Quang. Đầu tháng này, Đảng Cộng sản cầm quyền Việt Nam đã đề cử Tổng bí thư CSVN Nguyễn Phú Trọng, kiêm nhiệm chức vụ Tổng thống. Ông Trọngdự kiến sẽ được Quốc hội phê chuẩn.

Mặc dù Việt Nam đã trở thành một điểm đến phổ biến cho các Bộ trưởng quốc phòng Mỹ, nhưng hai chuyến viếng thăm của ông Mattis trong một năm là không bình thường, và Thành phố Hồ Chí Minh hiếm khi được sắp xếp trong chương trình viếng thăm. Người đứng đầu Ngủ giác đài cuối cùng đến thăm thành phố Hồ Chí Minh là ông William Cohen vào năm 2000, ông là bộ trưởng quốc phòng đầu tiên của Hoa Kỳ đến thăm Việt Nam kể từ chiến tranh chấm dứt. Quan hệ ngoại giao chính thức đã được khôi phục vào năm 1995 và Hoa Kỳ đã dỡ bỏ lệnh cấm vận vũ trang chiến tranh cho Việt Nam vào năm 2016.

Chuyến đi của ông Mattis ban đầu bao gồm viếng thăm Bắc Kinh, nhưng đã bị hủy bỏ trong bối cảnh căng thẳng, gia tăng các vấn đề thương mại và quốc phòng. Gần đây, Trung Quốc đã từ chối yêu cầu về một chuyến thăm cảng Hồng Kông của một tàu chiến Mỹ, và mùa hè năm ngoái ông Mattis đã bác bỏ Trung Quốc tham gia một cuộc tập trận hàng hải lớn ở Thái Bình Dương. Trung Quốc, trong tháng 9, đã bãi bỏ một cuộc viếng thăm Ngủ giác đài bởi người đứng đầu hải quân của TQ và yêu cầu Washington hủy bỏ việc bán vũ khí cho Đài Loan.

Những căng thẳng này đã làm nổi bật tiềm năng của mối quan hệ đối tác mạnh mẽ hơn giửa Hoa Kỳ v Việt- Nam.

■          Việt Nam có tiến tới chế độ dân chủ không? The Nation

Ông Josh Kurlantzick, một chuyên gia cao cấp và cũng là chuyên gia về châu Á tại Hội đồng Quan hệ Đối ngoại, cho biết trong một cuộc phỏng vấn, Việt Nam trong những năm gần đây đã cân nhắc và cẩn thận về chính sách đối ngoại và quốc phòng với Trung Quốc và Hoa Kỳ, và theo chiều hướng Washington.

Tôi cho rằng Việt Nam rất phù hợp với một số chính sách của tổng thống Trump ”, ông Josh Kurlantzick nói, đề cập đến những gì chính quyền gọi là” chiến lược Ấn Độ-Thái Bình Dương tự do và cởi mở “. , đặc biệt là Biển Đông tranh chấp, mở cửa cho thương mại quốc tế.

“Việt Nam, bỏ sang một bên Singapore, là quốc gia hoài nghi nhất về chính sách Đông Nam Á của Trung Quốc và là đối tác tự nhiên nhất của Hoa Kỳ,” ông Kurlantzick nói tiếp.

Sự gần gũi của Việt Nam với Biển Đông làm cho VN trở thành một quốc gia quan trọng trong các tranh chấp với Trung Quốc về tuyên bố lãnh thổ, đối với các đảo nhỏ, bãi cạn và các vùng đất nhỏ khác trên biển. Việt Nam cũng đã chiến đấu một cuộc chiến biên giới với Trung Quốc vào năm 1979.

Theo truyền thống luôn luôn cảnh giác với người hàng xóm khổng lồ phía Bắc của mình, Việt Nam chia sẻ hệ thống quy tắc độc đảng với Trung Quốc, nhưng Việt Nam đã ngày càng rạn nứt về những người bất đồng chính kiến và tham nhũng, với điểm số của các giới chức cấp cao và giám đốc điều hành bị bỏ tù kể từ năm 2016 trên chiếc đồng hồ của tổng bí thư CSVN Nguyễn phú Trọng.

Những thay đổi về kinh tế trong 30 năm qua đã mở ra Việt Nam qua đầu tư và thương mại từ nước ngoài, và biến VN trở thành một trong những nền kinh tế phát triển nhanh nhất trong khu vực Đông Nam Á. Nhưng Đảng Cộng sản VN không chịu sự thách thức đối với quy tắc độc đảng của nó. Mặc dù vậy, chính quyền Trump đã nỗ lực tập trung để tiến gần hơn tới Việt Nam.

Khi ông rời Hà Nội vào tháng Giêng, Bộ trưởng quốc phòng Mỹ Jim Mattis cho biết chuyến viếng thăm của ông đã làm rõ rằng người Mỹ và người Việt Nam đã chia sẻ lợi ích trong một số trường hợp định trước thời kỳ đen tối của Chiến tranh Việt Nam.

Không ai trong Chúng ta thích bị xâm chiếm,” ông Mattis nói.

( Nguồn : AP / by Robert Burns )