Một công dân Mỹ từ Orange County chờ đợi phiên tòa xử tại Việt Nam

Ngày 21 tháng 06 năm 2019            —-

Michael Nguyễn, một công dân Mỹ, sẽ ra trước tòa án ở Thành phố Hồ Chí Minh vào ngày thứ Hai, rất có thể bị còng tay và mặc đồng phục nhà tù sọc trắng đen.

Ông Michael Nguyễn được Chính phủ chỉ định một luật sư, nhưng cho họ rất ít thời gian hoặc không có thời gian để chuẩn bị hồ sơ bào chữa trước tòa.

Michael Phương Minh Nguyễn (Courtesy: Family of Michael Nguyen)

Bị giam giữ gần một năm, với tội danh âm mưu chống lại chính quyền Việt Nam, phiên tòa Michael Nguyễn dự đoán ​​sẽ ngắn, sẽ có ít thảo luận. Bản án sẽ được đọc trước một hội đồng xét xử. Các nhân chứng có thể hoặc không co thể được gọi ra trước toà. Và Michael Nguyễn sẽ được cho phép nói những lời cuối cùng.

Sau đó, theo những người quen thuộc với hệ thống pháp luật Việt Nam, Phiên tòa xét xử sẽ chỉ kéo dài trong một vài giờ. Họ đọc các cáo buộc, một thẩm phán sẽ đọc bản án. Chúng ta đều biết, ông Michael Nguyễn sẽ bị tuyên án là có tội – bản án mà nhiều người nói đến vào cuối mỗi phiên tòa chính trị ở Việt Nam.

Một cuộc phỏng vấn qua điện thoại vào ngày thứ Sáu, ông Nguyễn Quốc Quân, người đã bị cầm tù ở Việt Nam hai lần nói, không biết Michael Nguyễn, nhưng ông biết những gì cư dân Orange đang trải qua.

Ông Michael Nguyễn, 55 tuổi, đã bị giam giữ vào tháng 7 năm ngoái khi anh đang đi du lịch qua Đà Nẵng.

Gia đình ông cho biết, ông đang đi thăm họ hàng và bạn bè, ông bị chính quyền kéo ra khỏi xe buýt, bắt ông cùng với ba người khác. Một trong những người bị bắt sau đó được thả ra. Anh rể của ông Michael Nguyễn, ông Mark Roberts, tin rằng những người khác có thể bị xét xử cùng với Michael Nguyễn.

Cho đến nay, Michael Nguyễn vẫn chưa chính thức bị buộc tội. Nhưng gia đình ông cho biết ông đã bị điều tra qua cáo buộc âm mưu lật đổ chính quyền, vi phạm Điều 109 của bộ luật hình sự CSVN. Gia đình ông khẳng định ông không liên quan đến bất kỳ hành động chính trị nào.

Nếu bị kết tội vi phạm Điều luật 109, hình phạt tối đa là ”tử hình”. Nhưng bản án đó thường dành riêng cho công dân Việt Nam, và đối với các tội nghiêm trọng hơn. Trợ lý giáo sư UC Irvine, Long Bùi, chuyên nghiên cứu về Việt Nam, cho biết,
thời gian ở tù, vi phạm Điều 109, có thể từ một năm đến tối đa là 20 năm.

Việt Nam, ​​trong những năm gần đây, ngày càng đàn áp bất đồng chính kiến, đặc biệt là các blogger và nhà báo công dân, nhưng việc bắt giữ công dân Mỹ là không phổ biến.

Năm ngoái, ông William Anh Nguyễn, người Texas, đã được thả ra và bị trục xuất, sau khi anh ta bị buộc tội gây rối loạn công cộng, trong các cuộc biểu tình công khai về các đặc khu kinh tế được đề xuất, người dân sợ hãi sẽ bị các nhà đầu tư Trung Quốc chi phối. Tốt nghiệp đại học Yale, ông William Anh Nguyễn đang ở thành phố Hồ Chí Minh bằng visa du lịch. Trong phiên xét xử một ngày, một tòa án phán quyết, ông ta nên bị trục xuất ngay lập tức vì ông ta đã bày tỏ sự hối tiếc về hành động của mình, theo các báo cáo tin tức.

Tổ chức Ân xá Quốc tế đã xác định có 128 người bị giam giữ ở Việt Nam, là tù nhân lương tâm, một con số rất đáng báo động, theo ông Francisco Bencosme, giám đốc vận động châu Á Thái Bình Dương cho Tổ chức Nhân quyền cho biết. Ông Michael Nguyễn không nằm trong danh sách đó. Ngày càng có nhiều vụ bắt giữ xoay quanh một đạo luật an ninh mạng mới mà các nhà phê bình cho rằng Việt Nam đang xử dụng để đàn áp bất đồng chính kiến ​​trực tuyến.

Ông Francisco Bencosme nói, nếu có liên quan đến an ninh quốc gia, chính quyền có toàn quyền quyết định về cách họ xử lý sự việc.

Cuộc sống trong tù là để chịu đựng

Có lẽ một trong những trường hợp nổi bật nhất trong những năm gần đây của công dân Mỹ bị bắt ở Việt Nam là ông Nguyễn Quốc Quân, cư dân Garden Grove, một nhà hoạt động dân chủ với đảng Việt Tân, phát ngôn viên của một nhóm chính trị dân chủ ở Washington DC, nói.

Đầu tiên năm 2007, ông Nguyễn Quốc Quân đã bị giam giữ 6 tháng. Ông ta đã tuyệt thực để yêu cầu được gặp người của Lãnh sự quán hay Đại sứ quán Hoa Kỳ ở Việt Nam và cuối cùng ông bị kết tội âm mưu chống lại chính phủ. Vài ngày sau phiên tòa, ông ta bị trục xuất.

Lần thứ hai, năm 2012, ông Quân bị buộc tội khủng bố. ông bị bắt nhốt. Ông tuyệt thực. Chính phủ đã thả ông ta hai ngày trước một phiên tòa dự kiến, nói rằng anh ta đã thú nhận tội

Ông Quân kể lại, ông đã bị giam giữ 9 tháng, ở trong một phòng giam nhỏ với ba người khác, tất cả đều ngủ trên sàn nhà xi măng.  Đèn được bật sáng 24 giờ một ngày. Trời nóng đến mức những người đàn ông thường chỉ mặc đồ lót. Họ làm mát bằng cách xịt nước trên sàn nhà.

Ông  Nguyễn Quốc Quân cho biết ông được thúc đẩy để sống và để chống lại các cáo buộc, bởi sự hỗ trợ của gia đình ông ở Hoa Kỳ.

Ông Michael Nguyễn cũng có sự ủng hộ tương tự.

Bốn cô con gái của ông thường xuyên cầu nguyện cho ông tại bàn thờ trong phòng khách tại Orange county, California và tại nhà thờ. Vợ ông, bà Helen, một y tá phẫu thuật, đã phải làm thêm giờ để có thêm thu nhập, đặc biệt là sau khi gia đình mất chồng, doanh nghiệp in ấn ở Garden Grove trong thời gian anh vắng mặt. Anh chị em, cháu gái, cháu trai và những người thân khác thường xuyên bàn bạc vềtrường hợp của Michael Nguyễn.

Gia đình của Michael Nguyễn đã không được phép gặp ông. Người duy nhất gặp ông, được phép mỗi tháng một lần, là đại diện của Lãnh sự quán và Đại sứ quán Hoa Kỳ tại Việt Nam. Ông Roberts cho biết những vị khách này cũng không được phép thảo luận về trường hợp của ông.

Vụ án Michael Nguyễn đang thu hút sự chú ý của hơn hai chục nhà lập pháp, một liên minh lưỡng đảng đang thúc giục chính quyền Trump gây áp lực buộc Việt Nam phải trả tự do ông Michael Nguyễn.

Sự thúc đẩy được vận động bởi Đại diện Katie Porter, D-Irvine, của Orange county, và trước đây nó được lãnh đạo bởi người tiền nhiệm Cộng hòa là bà Mimi Walters.

Đại diện Katie Porter đã mời bà Helen Nguyễn làm khách đến tham dự bài phát biểu State of the union của Tổng thống Trump vào tháng 2, với hy vọng kêu gọi sự chú ý đến hoàn cảnh của gia đình bà.

Những hành động như vậy, cùng với một loạt các bài phát biểu tại Quốc hội và thư gửi chính quyền, có thể tạo ra sự khác biệt, Một khi nó nhận được sự chú ý của Quốc hội, thì nó trở thành một vấn đề ngoại giao.

Ông Roberts, anh rể của Michael Nguyễn, cho biết, ông hy vọng chính phủ Việt Nam có thể biết rằng những người trẻ Việt Nam trên khắp thế giới đang theo dõi; chúng tôi hy vọng họ làm điều đúng đắn

Các giới chức Việt Nam tại Washington D.C. đã không trả lời yêu cầu bình luận.

Bà Ngô Mai Hương, vợ của cựu tù nhân Việt Nam  Nguyễn Quốc Quân, cũng đã trải qua điều tương tự như bà Helen Nguyễn và bốn cô con gái, đang chờ nghe phán quyết của tòa án CSVN, có một lời khuyên: Tôi không biết bà ấy, nhưng bà ấy trông như một người phụ nữ mạnh mẽ. Và tôi sẽ nói với bà, vợ  của Michael Nguyễn, tiếp tục mạnh mẻ. Bạn phải mạnh mẽ và không bao giờ nên bỏ cuộc.

( Nguồn: Orange County Register / By Roxana Kopetman )