Tàu khảo sát Trung Quốc trở lại vùng biển tranh chấp mà Việt Nam tuyên bố chủ quyền

Ngày 14 tháng 08 năm 2019            —–

Một tàu khảo sát của Trung Quốc đã quay trở lại vùng biển tranh chấp ở Biển Đông, cùng khu vực trước đây đã gây căng thẳng kéo dài một tháng giữa Việt Nam và Trung Quốc, theo một phân tích giám sát về hoạt động của TQ ở biển Đông.

Beijing has often locked horns with Southeast Asian nations over its claims in the South China Sea [File: Reuters]

Tàu khảo sát Haiyang Dizhi của TQ

Việt Nam cho biết tuần trước, con tàu khảo sát Haiyang Dizhi đã rời khỏi khu vực, nhưng vào ngày thứ ba, con tàu đi cùng với ít nhất hai tàu bảo vệ bờ biển Trung Quốc, quay trở lại khu vực vào sáng sớm ngày thứ Tư, sau khi cập cảng tại Fiery Cross Reef, theo Trung tâm US-based Center for Advanced Defense Studies   (C4ADS) có trụ sở tại Hoa Kỳ,

Một số tàu tuần duyên Việt Nam đang theo dỏi và giám sát tàu Trung Quốc.

Trung Quốc đã bị buộc tội triển khai tàu chiến, vũ trang tiền đồn, đâm chìm tàu ​​đánh cá trong vùng biển và đánh cắp tài nguyên từ các bên yêu sách khác trên tuyến đường vận tải toàn cầu quan trọng.

Biển giàu tài nguyên cũng là một vấn đề chớp nhoáng giữa Bắc Kinh và Washington, nơi Mỹ đã chạm trán với Trung Quốc qua hành vi của họ và kêu gọi tự do hàng hải.

Tháng trước, tàu khảo sát địa chất Trung Quốc Haiyang Dizhi 8 đã vào vùng biển xung quanh quần đảo Trường Sa, nơi được Việt Nam tuyên bố chủ quyền.

Nhà phân tích cấp cao của trung tâm C4ADS, ông Devin Thorne, cho biết, hoạt động của tàu khảo sát trong khu vực “phản ánh mục đích xử dụng tài nguyên dân sự, thương mại, khoa học và bán quân sự của Trung Quốc, theo đuổi lợi ích và  thực thi quyền lực của mình trong vùng biển Đông tranh chấp  “.

Các giới chức Việt Nam đã không trả lời ngay lập tức yêu cầu bình luận của hãng tin AFP.

Hoa Kỳ đả kích Trung Quốc qua “hành vi bắt nạt” ở Biển Đông sau khi các báo cáo ban đầu xuất hiện về con tàu khảo sát mà trong những gì Việt Nam nói là vùng đặc quyền kinh tế của VN vào tháng trước.

Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo trong tháng 7, đã cáo buộc Bắc Kinh “cưỡng chế” trên biển và kêu gọi các quốc gia Đông Nam Á đứng lên chống lại Trung quốc.

Bắc Kinh thường viện dẫn cái gọi là đường chín đoạn để biện minh cho các quyền lịch sử rõ ràng của mình đối với hầu hết Biển Đông, một phần trong đó cũng được Đài Loan, Malaysia, Philippines và Brunei tuyên bố chủ quyền.

Khiếu nại con đường chín đoạn từ lâu đã bị Tòa án Trọng tài Quốc tế tại The Hague tuyên bố vô hiệu hóa.

Hà Nội và Bắc Kinh từ lâu đã tranh chấp chủ quyền trong qua khu vực này, với những căng thẳng vào đầu năm 2014 khi Trung Quốc chuyển một giàn khoan dầu vào vùng biển mà Việt Nam tuyên bố chủ quyền. Hành động đó đã khuấy động lên nhiều cuộc biểu tình chết người, đốt phá hảng xưởng của người TQ, bộc phát sự tức giận chống Trung Quốc mảnh liệt trên toàn quốc.

Sự hiện diện của con tàu được coi là mối đe dọa tiềm tàng đối với hoạt động kinh doanh dầu khí ngoài khơi của Tập đoàn Dầu khí Việt Nam. Theo Thời báo Nhật Bản, sản phẩm của PetroVietnam chiếm 20% GDP của Việt Nam.

Trung Quốc cũng bị cáo buộc trong những tuần gần đây, đã có báo cáo tàu khảo sát của Trung Quốc đang xâm nhập vào lãnh hải Philippines mà không được phép từ Manila. Sự việc nầy đã khiến Philippines vào ngày thứ Hai, ban hành lệnh cấm tất cả các tàu khảo sát biển nước ngoài vào lãnh hải Philippines.

( Nguồn: Al Jazeera và các hãng tin )